{"id":1769,"date":"2026-09-14T16:10:21","date_gmt":"2026-09-14T16:10:21","guid":{"rendered":"https:\/\/iscidenetimi.net\/?p=1769"},"modified":"2026-09-14T16:10:22","modified_gmt":"2026-09-14T16:10:22","slug":"kitap-krize-karsi-kooperatifler-deneyimler-tartismalar-alternatifler-f-serkan-ongel-uygar-dursun-yildirim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iscidenetimi.net\/?p=1769","title":{"rendered":"Kitap: Krize Kar\u015f\u0131 Kooperatifler: Deneyimler, Tart\u0131\u015fmalar, Alternatifler \u2013 F. Serkan \u00d6ngel &amp; Uygar Dursun Y\u0131ld\u0131r\u0131m"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">F. Serkan \u00d6ngel ve Uygar Dursun Y\u0131ld\u0131r\u0131m (der.), <em>Krize Kar\u015f\u0131 Kooperatifler: Deneyimler, Tart\u0131\u015fmalar, Alternatifler<\/em>, \u0130stanbul: NotaBene Yay\u0131nlar\u0131, 2019, 384 s. ISBN: 978-605-260-216-4.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">F. Serkan \u00d6ngel ve Uygar Dursun Y\u0131ld\u0131r\u0131m taraf\u0131ndan derlenen <em>Krize Kar\u015f\u0131 Kooperatifler<\/em>, <strong>kooperatifleri ekonomik krizler, dayan\u0131\u015fma, kolektif \u00f6rg\u00fctlenme ve alternatif ekonomik ili\u015fkiler ba\u011flam\u0131nda ele alan disiplinleraras\u0131 bir derlemedir<\/strong>. Kitap, kooperatifleri yaln\u0131zca belirli bir i\u015fletme veya m\u00fclkiyet bi\u00e7imi olarak de\u011fil, piyasa ili\u015fkilerinin ve ekonomik krizlerin yaratt\u0131\u011f\u0131 toplumsal sorunlara kar\u015f\u0131 geli\u015ftirilen kolektif \u00f6rg\u00fctlenme deneyimleri olarak tart\u0131\u015f\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019deki tarihsel ve g\u00fcncel deneyimleri uluslararas\u0131 geli\u015fmelerle birlikte ele alarak kooperatif\u00e7ili\u011fin olanaklar\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 farkl\u0131 boyutlar\u0131yla de\u011ferlendirmeyi ama\u00e7lar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kitab\u0131n hareket noktalar\u0131ndan biri, <strong>neoliberal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmle birlikte sendikalar, kooperatifler ve di\u011fer kolektif \u00f6rg\u00fctlenme bi\u00e7imlerinin zay\u0131flamas\u0131 ile ekonomik ve toplumsal krizlerin derinle\u015fmesi aras\u0131ndaki ili\u015fkidir<\/strong>. Derleyenler, \u00f6zellikle 1970\u2019lerden itibaren geli\u015fen k\u00fcreselle\u015fme s\u00fcrecinin kolektif hareket etme ve dayan\u0131\u015fma zeminlerini a\u015f\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekerken, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ekonomik krize g\u0131da, ekoloji ve kentsel hizmetler alanlar\u0131ndaki krizlerin de e\u015flik etti\u011fini vurgular. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda \u00fcretim, da\u011f\u0131t\u0131m ve t\u00fcketim s\u00fcre\u00e7lerinin dayan\u0131\u015fma, i\u015fbirli\u011fi ve yatay \u00f6rg\u00fctlenme temelinde yeniden kurulmas\u0131na y\u00f6nelik kooperatif deneyimleri yeniden \u00f6nem kazanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Derleme, <strong>T\u00fcrkiye\u2019de kooperatif\u00e7ili\u011fin devlet, yerel y\u00f6netimler ve sendikalarla kurdu\u011fu ili\u015fkileri tarihsel ve g\u00fcncel \u00f6rnekler \u00fczerinden inceler<\/strong>. Belediye-kooperatif ili\u015fkileri ve alternatif kamusall\u0131k aray\u0131\u015flar\u0131 \u0130zmir B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi ve Tire S\u00fct Kooperatifi ile Ovac\u0131k Belediyesi ve Ovac\u0131k Tar\u0131msal Kalk\u0131nma Kooperatifi gibi deneyimler \u00fczerinden ele al\u0131n\u0131rken, tar\u0131msal kooperatif\u00e7ilik ve Fiskobirlik \u00f6rne\u011fi de devlet politikalar\u0131 ve tar\u0131m\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ba\u011flam\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r. G\u00fcncel t\u00fcketim kooperatiflerinden Kad\u0131k\u00f6y Kooperatifi ise dayan\u0131\u015fmac\u0131 \u00fcretim ve t\u00fcketim ili\u015fkileri, g\u0131da sistemi ve yeni \u00f6rg\u00fctlenme pratikleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan incelenir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kitab\u0131n \u00f6nemli eksenlerinden biri <strong>sendikalar ile kooperatifler aras\u0131ndaki tarihsel ili\u015fkidir<\/strong>. T\u00fcrkiye\u2019de sendikalar\u0131n yaln\u0131zca \u00fccret ve \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayan faaliyetleri; t\u00fcketim ve yap\u0131 kooperatifleri, i\u015f\u00e7i pazarlar\u0131, e\u011fitim ve dinlenme tesisleri ve \u00fcretim giri\u015fimleri \u00fczerinden ele al\u0131n\u0131r. \u00d6zellikle T\u00fcrkiye Maden-\u0130\u015f Sendikas\u0131\u2019n\u0131n M\u0130TES, M\u0130GSAN ve M\u0130PA\u015e deneyimleri, i\u015f\u00e7i hareketinin \u00fcretim ve t\u00fcketim alanlar\u0131nda alternatif kurumlar yaratma aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131 g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan dikkat \u00e7ekicidir. Derleme ayn\u0131 zamanda 1970\u2019lerde tart\u0131\u015f\u0131lan <strong>\u201chalk sekt\u00f6r\u00fc\u201d<\/strong> yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 ve sendikal hareket i\u00e7indeki farkl\u0131 siyasal de\u011ferlendirmeleri de ele alarak kooperatif\u00e7ilik ile daha geni\u015f toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm projeleri aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi tart\u0131\u015fmaya a\u00e7ar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7al\u0131\u015fma T\u00fcrkiye ile s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. <strong>2008 krizi sonras\u0131nda kooperatiflerin uluslararas\u0131 \u00f6l\u00e7ekte yeniden \u00f6nem kazanmas\u0131<\/strong>, neoliberal k\u00fcreselle\u015fme kar\u015f\u0131s\u0131ndaki konumlar\u0131 ve Avrupa Birli\u011fi\u2019nin kooperatiflere y\u00f6nelik politikalar\u0131 da kitab\u0131n tart\u0131\u015fma alanlar\u0131 aras\u0131ndad\u0131r. Bunun yan\u0131nda kooperatiflerde kurumsal y\u00f6netim ve temsilcilik teorisi gibi konular\u0131n ele al\u0131nmas\u0131, kooperatiflerin demokratik ve dayan\u0131\u015fmac\u0131 niteliklerinin \u00f6rg\u00fctsel ve y\u00f6netsel sorunlardan ba\u011f\u0131ms\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemeyece\u011fini g\u00f6sterir. B\u00f6ylece kitap, kooperatiflerin krizlere kar\u015f\u0131 otomatik bir \u00e7\u00f6z\u00fcm oldu\u011funu varsaymak yerine, bunlar\u0131n i\u00e7inde faaliyet g\u00f6sterdikleri piyasa, devlet ve kurumsal yap\u0131larla ili\u015fkilerini de sorgular.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Krize Kar\u015f\u0131 Kooperatifler<\/em>, <strong>T\u00fcrkiye\u2019de kooperatif\u00e7ili\u011fi dayan\u0131\u015fma ekonomisi, sendikal hareket, yerel y\u00f6netimler, alternatif kamusall\u0131k ve toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm tart\u0131\u015fmalar\u0131yla birlikte ele alan \u00f6nemli bir kolektif \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131r<\/strong>. \u0130\u015f\u00e7i denetimi ve \u00f6zy\u00f6netim a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6zellikle sendika-kooperatif deneyimleri, i\u015f\u00e7ilerin \u00fcretim ve t\u00fcketim alanlar\u0131nda olu\u015fturduklar\u0131 kolektif kurumlar ve demokratik y\u00f6netim sorunlar\u0131 \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Bununla birlikte kitap kooperatif\u00e7ili\u011fi yaln\u0131zca i\u015f\u00e7i \u00f6zy\u00f6netimine indirgemez; tar\u0131msal ve t\u00fcketici kooperatiflerinden belediye-kooperatif ili\u015fkilerine ve uluslararas\u0131 kooperatif\u00e7ilik politikalar\u0131na kadar daha geni\u015f bir alan\u0131 kapsar. Bu y\u00f6n\u00fcyle \u00e7al\u0131\u015fma, T\u00fcrkiye\u2019de kooperatiflerin tarihsel deneyimlerini ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde yeniden ortaya \u00e7\u0131kan alternatif aray\u0131\u015flar\u0131 birlikte de\u011ferlendirmek i\u00e7in kapsaml\u0131 bir ba\u015fvuru kayna\u011f\u0131 sunar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>F. Serkan \u00d6ngel ve Uygar Dursun Y\u0131ld\u0131r\u0131m (der.), Krize Kar\u015f\u0131 Kooperatifler: Deneyimler, Tart\u0131\u015fmalar, Alternatifler, \u0130stanbul: NotaBene Yay\u0131nlar\u0131, 2019, 384 s.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[80],"tags":[],"class_list":["post-1769","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kaynaklar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1769","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1769"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1769\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1770,"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1769\/revisions\/1770"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1769"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1769"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iscidenetimi.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1769"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}